काठमाडौं । भोटेकोशीको बाढीले घर, विद्यालय र भौतिक संरचना मात्र बगाएन, धेरै बालबालिकाको बाल्यकालसँग जोडिएका सपना र अभिभावकको भरोसासमेत खोसिदियो। विपद्को पीडा बोकेर उभिएका ती बालबालिकाका लागि अहिले सबैभन्दा ठूलो प्रश्न छ—अब हाम्रो पढाइ के हुन्छ ?

यही प्रश्नको जवाफ खोज्दै चौधरी फाउन्डेसनले भोटेकोशी बाढीबाट प्रभावित विद्यालय र विद्यार्थीको शिक्षालाई निरन्तरता दिन सहयोगको हात अघि बढाएको छ।

एक हजारभन्दा बढी विद्यार्थीको ज्यान जोगाउन साहस र सूझबुझ देखाएका त्रिभुवन त्रिशूलीका बहादुर प्रधानाध्यापक राजेन्द्र दवाडीलाई भेटेपछि चौधरी फाउन्डेसनले तत्काल विद्यालयका लागि आवश्यक कक्षाकोठाका फर्निचर, डिजिटल बोर्ड, ल्यापटप, स्कुल ब्याग तथा शैक्षिक सामग्री उपलब्ध गराउने घोषणा गरेको हो।

फाउन्डेसनको शिक्षा टोलीले विद्यार्थीको मानसिक तथा मनोसामाजिक स्वास्थ्य, शिक्षक तालिम र इन्टरनेट कनेक्टिभिटीका क्षेत्रमा समेत सहयोग गर्नेछ। यो सहयोगको अर्थ केही थान फर्निचर, केही ल्यापटप वा केही बोरा शैक्षिक सामग्री उपलब्ध गराउनु मात्र होइन। बाढीले भत्काएको विद्यालयमा फेरि पढाइको आवाज सुनाउनु हो। अभिभावक गुमाएका बालबालिकालाई ‘तिमी एक्ला छैनौ’ भन्ने अनुभूति दिलाउनु हो।

विपद्को सबैभन्दा गहिरो चोट बालबालिकाको मनमा पर्छ। घर गुमाएका छन्, आफन्त गुमाएका छन्, कतिपयले आमाबुबा नै गुमाएका छन्। उनीहरूका हातमा किताब हुनुपर्ने बेला पीडाका सम्झना छन्। खेल्ने उमेरमा उनीहरूले विनाश देखेका छन्।

तर उनीहरूको भविष्य बाढीसँगै बग्न दिनु हुँदैन।

एउटा विद्यालय जोगाउनु भनेको एउटा पुस्ताको भविष्य जोगाउनु हो। एउटा विद्यार्थीलाई किताब र झोला दिनु भनेको उसको हातमा फेरि सपना थमाउनु हो। यही कारण अहिले चौधरी फाउन्डेसनको पहलले अरू उद्यमी, व्यवसायी, बैंक तथा वित्तीय संस्था, गैरसरकारी संस्था, सामाजिक अभियन्ता र सक्षम नागरिकलाई पनि सोच्नुपर्ने सन्देश दिएको छ- विपद्पछिको पुनर्निर्माण सरकारको मात्र जिम्मेवारी होइन, समाजको सामूहिक दायित्व पनि हो।

कसैले एउटा विद्यालयको कक्षाकोठा बनाउन सक्छ। कसैले कम्प्युटर दिन सक्छ। कसैले सय जना विद्यार्थीलाई स्कुल ब्याग र कापी–कलम दिन सक्छ। कसैले अभिभावक गुमाएका बालबालिकाको शिक्षाको जिम्मेवारी लिन सक्छ। कसैले शिक्षकका लागि तालिम र मनोसामाजिक सहयोगको व्यवस्था गर्न सक्छ।

सहयोग ठूलो हुनैपर्छ भन्ने छैन। ठूलो कुरा सहयोगको आकार होइन, त्यसले कसैको जीवनमा ल्याउने आशा हो।

आज भोटेकोशीका बालबालिकालाई राहत मात्र होइन, भविष्य चाहिएको छ। उनीहरूलाई दया होइन, अवसर चाहिएको छ। उनीहरूलाई बिर्सिइने डर होइन, समाज उनीहरूको साथमा छ भन्ने विश्वास चाहिएको छ।

त्यसैले बाढीले भत्काएका विद्यालयहरू पुनः उठाऔँ। किताबविहीन हातमा किताब पुर्‍याऔँ। अभिभावक गुमाएका विद्यार्थीलाई शिक्षाको सहारा दिऔँ। प्रविधिबाट टाढिएका विद्यालयमा डिजिटल पहुँच पुर्‍याऔँ।

किनकि विद्यालय पुनर्निर्माण गर्नु भनेको केवल कक्षाकोठा बनाउनु होइन—भत्किएको मनमा आशा पुनःनिर्माण गर्नु हो।

भोटेकोशीका बालबालिकाको आँखामा फेरि भविष्यको उज्यालो देखिने गरी हामी सबैले आफ्नो ठाउँबाट एउटा इँटा थप्न सक्छौँ।

सायद हाम्रो सानो सहयोग नै कुनै बालबालिकाको जीवनको सबैभन्दा ठूलो आशा बन्न सक्छ। (तस्बिरमा शिक्षक दवाडीसँग निर्वाण चौधरी)