काठमाडौं । भारतीय व्यवसायी मुकेश अम्बानीको कम्पनी रिलायन्स इन्डस्ट्रिजले आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स (एआई) व्यवसायमा १० लाख करोड रुपैयाँ लगानी गर्ने भएको छ।

रिलायन्स इन्डस्ट्रिजका अध्यक्ष मुकेश अम्बानीले मोबाइल डेटाको मूल्य घटाए जस्तै आफ्नो समूहले एआईको लागत पनि कम गर्ने बताएका छन्। उनले रिलायन्स ग्रुपका कम्पनीहरू जियो र आरआईएल मिलेर आगामी ७ वर्षमा १० लाख करोड रुपैयाँ लगानी गर्ने जानकारी दिए। 'एआई इम्प्याक्ट समिट' मा बोल्दै अम्बानीले एआईको सबैभन्दा राम्रो समय आउन बाँकी रहेको र यसको आगमनले कामहरू समाप्त नहुने बताए। विश्वले एआईले केही व्यक्तिको हातमा शक्ति केन्द्रित गर्छ कि अवसरहरूको लोकतान्त्रिकरण गर्छ भन्ने बहस गरिरहेको बेला अम्बानीले एआईले 'सुपर अबन्डन्स'(अत्यधिक प्रचुरता) को युग ल्याउन सक्ने बताए।
 
नयाँ रोजगारीका अवसरहरू सिर्जना हुने

बिहीबार भएको इन्डिया एआई इम्प्याक्ट समिटमा मुकेश अम्बानीले आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्सले रोजगारीको क्षेत्रलाई परिवर्तन गर्ने बताए। यसले ठूलो संख्यामा रोजगारी गुम्नुको सट्टा नयाँ र विशेष भूमिकाहरू सिर्जना गर्ने उनको तर्क छ। उनले भने, 'हामी यो प्रमाणित गर्नेछौं कि एआईले जागिर खोस्ने छैन, बरु यसले नयाँ उच्च दक्ष कामको अवसरहरू सिर्जना गर्नेछ।' भारतसँग दक्ष जनशक्तिको ठूलो भण्डार र बढ्दो डिजिटल पूर्वाधार भएकाले देश समावेशी विकास र निरन्तर आर्थिक प्रगतिका लागि एआईको फाइदा उठाउन बलियो स्थितिमा रहेको उनले बताए।
 
के छ कम्पनीको योजना ?

नवभारत टाईम्सका अनुसार, अम्बानीले एआईलाई तीव्र गतिमा अपनाउन रिलायन्स र जियोले भारतीय व्यवसाय, स्टार्टअप, आईआईटी र अनुसन्धान संस्थानहरूसँग मिलेर काम गर्ने बताए।

रणनीति: कम्पनीको रणनीति स्केलेबल, भरपर्दो र कम लागतको एआई समाधानहरू उपलब्ध गराउनेमा केन्द्रित हुनेछ।

चुनौती: कम्प्युटिङ पावरको उच्च लागत र सीमित पूर्वाधार एआई विस्तारका मुख्य बाधाहरू हुन्।

समाधान: यी चुनौतीहरूसँग जुध्न 'जियो इन्टेलिजेन्स' ले भारतका लागि एक सार्वभौम कम्प्युटिङ ढाँचा स्थापना गर्नेछ। यसको सुरुवात गिगावाट-स्केलको डेटा सेन्टर निर्माणबाट हुनेछ।
 
जामनगरमा काम सुरु  

अम्बानीले जामनगरमा डेटा सेन्टरको निर्माण कार्य सुरु भइसकेको जानकारी दिए। सन् २०२६ को अन्त्यसम्ममा १२० मेगावाट क्षमता सुरु गर्ने लक्ष्य राखिएको छ, जसलाई पछि गिगावाट स्तरसम्म बढाइनेछ। यो सम्पूर्ण पूर्वाधार हरित ऊर्जामा आधारित हुनेछ। अम्बानीले एआईलाई अगाडि बढाउन अन्तर्राष्ट्रिय सहयोगको आवश्यकतामा पनि जोड दिएका छन्।